Lanvin: Công chúa tỉnh giấc

KHI L’OREAL BÁN LẠI LANVIN VÀO NĂM 2001 CHO NHÀ KINH DOANH NGƯỜI TRUNG QUỐC SHAW-LAN WANG, CÔNG TY NÀY ĐÃ DÙNG NHIỀU LỜI HOA MỸ ĐỂ NÓI VỀ TRIỂN VỌNG VÀ CƠ HỘI. NHƯNG CÓ LẼ CHÍNH L’OREAL CŨNG KHÔNG NGỜ, MƯỜI NĂM SAU, NHỮNG LỜI HOA MỸ ĐÃ TRỞ THÀNH HIỆN THỰC.

lanvin ad

url

Thập niên 80, 90 đã chứng kiến sự suy sụp của một trong những nhà mốt lâu đời nhất tại Paris: Lanvin. Thời gian này, cánh cửa studio thiết kế của Lanvin đã mở ra rồi khép vào với tốc độ chóng mặt: chỉ trong 7 năm từ 1984 đến 2001, nó đã chào đón và tiễn đưa ít nhất là sáu nhà thiết kế, hai trong số họ chỉ tồn tại đúng hai mùa. Cái tên Lanvin danh tiếng mà người đàn bà phi thường Jeanne Lanvin gây dựng một trăm năm trước nay chỉ còn là cái bóng mờ. Vào thời điểm Shaw-Lan Wang mua lại Lanvin (đơn thuần do ngẫu hứng), doanh thu của thương hiệu này chỉ chiếm 0,4% tổng doanh thu của L’Oreal (2000).

HH2_3FINAL

Alber Elbaz

Alber Elbaz sinh năm 1961 tại Casablanca, sau đó cả gia đình chuyển tới Israel. Elbaz kết thúc việc học thời trang ở Tel Aviv vào 25 tuổi rồi chuyển đến New York để tìm việc. Điều may mắn thứ nhất là cuộc phỏng vấn với Geoffrey Beene – một nhà thiết kế hiện đại xuất sắc của New York, người mà, như Elbaz đã nói “đã dạy tôi tất cả mọi thứ”. Sau bảy năm là cánh tay phải của Beene, Elbaz chuyển đến Paris để tìm kiếm cơ hội khẳng định bản thân. Ông nhận được một công việc hàng đầu ở Guy Laroche vào năm 1996, tạo ra những thiết kế tuyệt vời và hai năm sau, được Pierre Berge của YSL săn đón cho vị trí thiết kế tại Rive Gauche ready-to-wear, sau khi Saint Laurent về hưu. Khi công ty bán lại cho Gucci Group, sau đóđược điều khiển bởi Tom Ford và Domenico de Sole, rất nhanh, Elbaz bị sa thải. Trong hai năm, Elbaz biến mất khỏi thời trang, du lịch khắp nơi như con thú liếm vết thương của mình trong bóng tối. Vào năm 2001, Lanvin được trùm xuất bản Đài Loan Shaw- Lan Wang mua lại từ L’Oréal, và Elbaz chính thức trở thành giám đốc sáng tạo của thương hiệu này. Được sáng tạo bởi Jeanne Lanvin vào năm 1889, Lanvinlà một cái một trong những thương hiệu thời trang cao cấp lâu đời nhất tại Pháp.

Chẳng ai biết Shaw-Lan Wang có kế hoạch gì với Lanvin. Rồi đột nhiên, bà trao quyền giám đốc sáng tạo cho Alber Elbaz – người gần như đã biến mất khỏi giới thời trang trong 2 năm sau khi bị sa thải đột ngột tại Yves Saint Laurent. Nếu so với những cuộc chuyển giao cờ hoa phất phới ngày hôm nay, Alber Elbaz đã đến Lanvin một cách không thể thầm lặng hơn. Trong cuộc phỏng vấn hiếm hoi gần đây, Shaw-Lan Wang kể lại việc Alber Elbaz đã tự tiến cử với bà như thế nào. “Hãy để tôi đánh thức nàng công chúa đang ngủ”, ông nói, rồi chỉ cho bà xem những bộ sưu tập mà ông đã thực hiện tại Yves Saint Laurent. Không hiểu bằng cách nào, người đàn ông thấp bé thừa cân có khuôn mặt tròn vành vạnh đang sa cơ lỡ vận  đã chiếm được trái tim của Shaw-Lan Wang. Bà đặt ông vào vị trí Giám đốc sáng tạo của Lanvin và trao cho Alber Elbaz một món quà quý: sự tự do (giấc mơ tuyệt vọng mà Elbaz đã không thể có được dưới thời Yves Saint Laurent). Sự đáp trả của Alber Elbaz thật ngoài sức tưởng tượng.

 NHÀ THIẾT KẾ CỦA TƯƠNG LAI

Năm 2002, sưu tập Thu Đông đầu tiên Elbaz thiết kế choLanvin, những bộ suit vải tweed xen chỉ vàng kim, áo khoác balmacaans, váy chiffon dáng ballet, và phụ kiện là những đôi giày ballet lụa với phần đế mềm thanh mảnh, mỏng như giấy. Những đôi giày được đón nhận nhiệt liệt đến nỗi thổi bùng lên một cơn sốt ngay sau đó.

Mùa xuân năm 2003, Elbaz tạo ra một bộ sưu tập đột phá với những chiếc váy xếp nếp đi cùng pha lê cổ điển, vòng cổ phủ vải tuyn được thiết kế ghép vào đường viền cổ áo tạo ra một kiểu trang trí bắt mắt lạ lẫm. Sau những thiết kế đồ suit tối giản chặt chẽ và nghiêm túc của những năm 1990, cuối cùng thì Elbaz cũng tìm ra cảm hứng mới với thiết kế và trang trí. Ông đã phục dựng lại một nhánh nhỏ của thời trang: thời trang trang sức: “Sau khi phải tối giản quá nhiều, có lẽ tôi đã trở nên ham muốn hơn. Tôi giới thiệu những chất liệu vải làm trang sức, gói ngọc trai trong vải tuyn, gắn những băng lụa vào vòng cổ. Nó đã trở thành dấu ấn thương hiệu của chúng tôi”. Kate Moss đã mặc một thiết kế Xuân Hè 2011 này trong buổi khai mạc triển lãm Manolo Blahnik, lần xuất hiện chính thức đầu tiên sau khi có con. Bức ảnh xuất hiện khắp mọi nơi như một cơn gió. Chẳng mất một đồng, Lanvin (hay Elbaz) đã có được bệ phóng đầu tiên của mình. Thiên hạ bắt đầu đổ xô đến Lanvin để mua đồ. Những con mắt xét nét của Paris lần đầu tiên đã phải nhìn nhận lại về “chàng hề” Elbaz một cách nghiêm túc.

Năm 2004, danh tiếng của Lanvin được xác lập vững chắc với những fan hâm mộ cuồng nhiệt đầu tiên là giới stylist và biên tập thời trang – những người nhạy cảm nhất về thời trang của thế giới. Với một stylist, thích chụp ảnh một thiết kế nào đó và bỏ tiền ra mua chúng là hai việc đôi khi loại trừ lẫn nhau. Nhưng thiết kế của Elbaz thì làm được cả hai. Sally Singer của Vogue bình luận: “Lanvin là ví dụ cho kiểu thời trang “cao cấp thiết yếu” – thứ thời trang may sẵn được chế tác trong một nhà may Haute Couture, được tạo ra bởi những nghệ nhân tuyệt hảo nhưng lại thiết thực với nhu cầu hàng ngày một cách đáng kinh ngạc”. Alber Elbaz lý giải quan điểm về thời trang cao cấp: “Couture phải bắt đầu như một câu chuyện của cá nhân, mang đậm tính độc đáo. Nó được tạo ra trong những nhà may với các ý tưởng và kỹ thuật cắt tinh xảo. Couture không đơn giản là một chiếc váy đính cườm có tay áo lông thú với giá $ 50.000″.

new-lanvin-ad

Lanvin For H&M

Từ đây, tài năng của Elbaz đã dẫn thời trang vào một phong cách hoàn toàn mới. Những mẫu thiết kế sang trọng tinh tế Lanvin For H&M February – March – 2013 với những đường xếp nếp, vặn xoắn, thắt nút, nhún bèo lạ mắt như thể chúng vừa được tạo ra ngay trước khi được đặt lên giá treo. Những chất liệu vải rũ, mềm mại như taffeta, lụa, satin, vải bóng faille được xử lý qua nhiều công đoạn để tạo ra những form dáng sắc nét mang ảnh hưởng kiến trúc. Elbaz trở thành một trong số ít những nhà tạo mẫu bị copy nhiều nhất của thế giới. Nhiều thiết kế được ông nhấn mạnh trên sàn diễn nay đã xuất hiện nhan nhản ở khắp nơi: giày ballet lụa đế mềm, váy satin buông xếp nếp hoặc vặn xoắn, băng lụa sọc ghép viền, váy quấn kiểu toga, họa tiết da báo hay chất liệu vải tổng hợp…

Rõ ràng, Elbaz đã ghi điểm thật sự: ông khiến cho những bộ sưu tập của Lanvin được đón nhận một cách nồng nhiệt, doanh số bán hàng tăng lên rực rỡ. Và Lanvin đã được nói đến trong cùng một hơi thở, một tầm vóc như khi người ta nói về YSL, Louis Vuitton hay Balenciaga. Cơn mưa giải thưởng trút xuống Elbaz mà đỉnh cao là giải Bắc đẩu Bội tinh của thời trang Pháp được trao vào năm 2007 (giải thưởng vốn khôngmấy khi trao tặng cho người nước ngoài).

Sưu tập Xuân Hè 2013– bộ sưu tập đầu tiên sau lễ kỷ niệm 10 năm đầy thành công của Alber Elbaz tại Lanvin – được mong đợi hơn thường lệ bởi giới chuyên môn đang chờ đợi một nguồn cảm hứng mới. Và họ đã không thất vọng. Ở bộ sưu tập này, Lanvin có tất cả những gì mà một cô gái mong đợi: sự thanh lịch đầy thư giãn trong quần suông, áo sơ mi, váy “little black dress” buông rộng, sự cầu kỳ trong những bộ jumpsuit phức tạp nạm pha lê màu vàng và bạc, đi kèm với trang sức to bản kiểu đồ họa, sự cổ điển được tinh chế và kiểm soát chặt chẽ trong những chiếc áo jacket ngang eo hoặc gile không tay dài ngang đùi với phần ve áo màu trắng không đối xứng, đi kèm với thắt lưng obi của Nhật Bản, sự táo bạo gợi dục khi kết hợp áo tắm với quần lụa đen. Và cuối cùng, sự sang trọng độc đáo với những chiếc váy cocktail chất liệu satin màu đá quý. Với những trang phục này, cô gái của Lanvin có thể đi bất cứ đâu mà cô ta muốn, không có bấtcứ giới hạn nào.

Alber Elbaz đổi mới ngôn ngữ thiết kế của mình với nhiều chất đồ họa và những bố cục chặt chẽ được kiểm soát kỹ lưỡng, nhưng chất gợi cảm mềm mại vốn là bản sắc của thương hiệu vẫn không bị mất đi – một phong cách chắc chắn sẽ thuộc về tương lai.

02-lanvin-paris-fashion-week-738pk030511

Xuân Hè 2009

afbfae027bbde906_fj_loves_lanvin.preview

Xuân Hè 2011

 NHỮNG TRIẾT LÝ CỦA LANVIN

Khi bước qua cánh cửa nhà Lanvin năm 2001, Alber Elbaz không hề bị đè nặng bởi cái bóng di sản khổng lồ như tại Yves Saint Laurent. Lanvin thời ấy chỉ còn những bụi mờ của quá khứ và một hiện tại ảm đạm, điều này giúp Alber Elbaz tạo ra tầm nhìn của chính mình, một cách thầm lặng, với khao khát “không là sự thay thế cho bất cứ ai”. Nhưng cuối cùng thì chính bản thân ông đã kế thừa xuất sắc hơn ai hết những triết lý mà Jeanne Lanvin đã tạo dựng từ một trăm năm trước: một thương hiệu nữ tính với những chấm phá cổ điển có sức sống dài lâu, một thương hiệu cho tất cả, từ những bà mẹ đến những cô con gái, một thương hiệu ấm áp và đầy cảm xúc.

“Là một nhà thiết kế thừa cân, tôi có ý thức rất rõ về sự thoải mái. Sẽ không còn là thức ăn nếu chúng không thể ăn. Sẽ không còn là quần áo nếu chúng không thể mặc. Và chúng tôi không chỉ làm quần áo cho những cô gái đôi mươi. Độ tuổi chẳng có nghĩa gì, tôi thích kiểu thiết kế có thể mặc được cho cả tuổi 20 lẫn 80, như hình ảnh “mẹ và con gái” trên logo của chúng tôi”. Elbaz phát biểu điều này vào mùa xuân năm 2009 và nó đã trở nên rõ nét trong chiến dịch quảng bá sưu tập Thu Đông 2012, với một gương mặt không thể độc đáo hơn: người phụ nữ da màu Jacquie “Tajah” Murdock 82 tuổi của New York. Thời trang cho cả thanh nữ lẫn bà già, cho người gầy lẫn người béo là một ý tưởng hơi rồ dại, nhưng chuyện đó đang diễn ra tại Lanvin. Hãy bước vào showroom của thương hiệu này, bạn có thể mua được đúng chiếc váy đó, từ cỡ 34 đến cỡ 44 – một điều hơi bất thường đặc biệt là ở một thương hiệu xa xỉ lâu đời của Pháp. Jeffrey Kalinsky, phó chủ tịch dòng hàng thiết kế cho Nordstrom nhận xét: “Không thể xác định được khách hàng Lanvin cụ thể vì mọi người đều có khả năngtrở thành khách hàng của Lanvin”.

Alber Elbaz và Jeanne Lanvin còn có sự tương đồng trong việc yêu thích những thiết kế timeless, không phụ thuộc vào mùa. Bộ váy nổi tiếng robes de style (váy kiểu mẫu) dựa theo thế kỷ 18 với phần eo thắt, tà váy xòe rộng với chất vải nhẹ mềm được Jeanne Lanvin tạo ra trước Thế Chiến I, nhưng thông dụng đến những năm đầu thập kỷ 20. Một ví dụ khác, đầu Thế Chiến I, bà đưa ra loại váy áo sơ mi, với kiểu áo đơn giản, rộng, dài tay có thắt lưng ở eo hoặc ngang hông đã trở thành một trong những mốt cơ bản trong suốt thập kỷ 20. Như vậy, nếu những sáng tạo của J.Lanvin thường có sức sống cả thập kỷ thì điều tương tự cũng đến với Elbaz – những thiết kế của ông có thể mặc trong ít nhất năm năm chứ không phải một mùa. Julie Gilhard, cựu giám đốc thời trang của Barneys New York bình luận “Khi Albez Elbaz làm một phiên bản của chiếc váy đen nhỏ/ little black dress, bạn có thể chắc chắn rằng nó sẽ là một thứ bạn mặc được cả đời”.

“Yves Saint Laurent cho phụ nữ quyền lực, Chanel giải phóng họ và khi tôi gia nhập Lanvin, tôi nghĩ rằng tôi có thể mang đến cho họ điều gì? ‘”, Elbaz kể lại. “Một ngày nọ, tôi nhận được tin nhắn SMS từ một người bạn ở New York – cô đang ở trong một chiếc taxi trên đường đến tòa án để ly hôn. Cô nói với tôi “Alber, tôi mặc một chiếc váy Lanvin, và tôi cảm thấy được bảo vệ”. Đây là lời khen lớn nhất tôi từng nhận được. Một mảnh lụa 500 gram nhưng lại làm cho cô ấy cảm thấy được bảo vệ – điều đó làm tôi hạnh phúc thực sự”. Với lời giãi bày này, Alber xứng đáng là một nhà thiết kế của “cảm xúc” – một từ nghe không có vẻ thời thượng lắm vì nó đã hơi bị lạm dụng trong mọi thiết kế ngày nay từ công nghệ đến kiến trúc. Nhưng rõ ràng, với Elbaz, cảm xúc là điều có thật. Sự ấm áp và hài hước của ông đã trở thành một tài sản vô giá của Lanvin. Vào thời điểm mà rất nhiều lý do mua đồ xa xỉ bị gác lại, thì chẳng phải “cảm xúc” vẫn là thứ khiến người ta không thể cưỡng lại nhất hay sao?